Hiển thị danh sách thành viênThành viên  Thư kýThư ký  Sự kiệnSự kiện  Đăng kýĐăng ký  Đăng nhậpĐăng nhập
Học Ngôn Ngữ
 Vinanet forum : Học Ngôn Ngữ
Tiêu đề Chủ đề: Học cách nào để viết đúng chính tả hỏi/ngã? Trả lời bài viếtGửi bài viết mới
Tác giả
Nội dung << Chủ đề trước | Chủ đề kế tiếp >>
TTVN
Nhóm thông tin
Nhóm thông tin
Avatar

Ngày gia nhập: 03/09/05
Giới tính:
Trạng thái:
Bài viết: 543
Tiền: 1024$
Địa chỉ e-mail: Gửi mail
Yahoo! IM: Không cho biết
Sinh nhật: Không cho biết
Cảnh cáo: (0%)
Minus 1 warningCurrent warnlevel: 0%Add 1 warning
Ngày gửi: 31/08/07 lúc 09:06 | IP Logged Trích dẫn TTVN

Học cách nào để viết đúng chính tả hỏi/ngã?
 
Nhiều người nhận xét thấy người Bắc viết đúng chính tả hỏi/ngã hơn người Nam và người Trung.  Họ viết đúng dễ dàng, gần như không cần học quy tắc nầy, quy tắc nọ tùm lum, phải nhớ cái nầy, phải nhớ cái khác.  

Chuyện dễ hiểu, Người Bắc nói và đọc có giọng hỏi/ngã.  Nói cách khác, người Bắc nói, đọc chữ dấu hỏi khác với chữ dấu ngã.  Vậy nghe tiếng có giọng dấu nào thì viết chữ với dấu đó.  Chuyện dễ như viết dấu sắc và dấu huyền.  Đâu có ai viết trật dấu sắc thành dấu huyền.
Người Nam và người Trung nói và đọc chữ dấu ngã không được.  Thổ ngơi 2 miền nầy sanh ra con người chỉ có giọng dấu hỏi.  Cái đó làm họ khổ sở về việc dễ viết sai chính tả hỏi/ngã.  Họ phải khổ công tìm mọi cách khắc phục nhược điểm của mình. 

Người Nam nhận xét thấy tiếng Việt có rất nhiều lời song âm, 2 tiếng ghép liền nhau để thành lời nói có nghĩa.  Và chữ viết tương ứng phải có 2 chữ ghép liền nhau.  Nhận xét tiếp theo là thường thường các chữ không có dấu thanh, có dấu sắc, có dấu hỏi ở chung nhóm với nhau.  Còn các chữ có dấu huyền, dấu nặng, dấu ngã thì cùng nhóm với nhau.  Vậy từ kép song âm (có 2 chữ) có một chữ hỏi/ngã, mình chưa biết viết thế nào cho đúng, thì nhìn sang chữ ghép kề cận, nếu chữ đó có dấu huyền hay dấu nặng, thì chữ hỏi/ngã phải là chữ dấu ngã.  Trái lại, nếu chữ ghép kề cận mà không dấu, hoặc dấu sắc, thì chữ hỏi/ngã phải là chữ dấu hỏi.  Thí dụ:

- Nghỉ ngơi, chữ nghỉ viết dấu hỏi, vì chữ ngơi kề cận không dấu.
- Nghĩ ngợi, chữ nghĩ viết dấu ngã, vì chữ ngợi kề cận có dấu nặng.

Nói đúng cách “ngôn ngữ học” thì gọi đó là viết hỏi/ngã theo quy tắc hài thanh.

Khi tôi dạy học trò tiểu học, tôi phân định dễ hiểu như vầy:

Những chữ không dấu, dấu sắc và dấu hỏi là thuộc nhóm chữ thanh đứng (gọi là thanh đứng, ý tôi muốn tượng trưng cho âm bổng, tượng trưng cho dấu hỏi đứng thẳng)

Những chữ có dấu huyền, dấu nặng và dấu ngã là thuộc nhóm chữ thanh ngang (gọi là thanh ngang, ý tôi muốn tượng trưng cho âm trầm, tượng trưng cho dấu ngã nằm ngang)

Ấn định thanh đứng, thanh ngang như vậy rồi, tôi đặt ra qui tắc cho học trò học, như sau:

Quy tắc:  “Trong từ kép 2 chữ, cả hai chữ thường cùng nhóm với nhau, thanh đứng thì đứng hết, thanh ngang thì ngang hết.  Có một chữ chưa biết phải viết hỏi hay ngã thì nhìn sang chữ kia xem nó thuộc thanh nào.  Thuộc thanh đứng thì viết dấu hỏi, thuộc thanh ngang thì viết dấu ngã”
 
Tôi đưa ra một loạt nhiều từ kép làm thí dụ để củng cố qui tắc nêu trên, như: củng cố, lắc lẻo, lỡ làng, lở loét, lở lói, loã lồ, giữ gìn, dữ dằn, dữ dội, ngỡ ngàng, rực rỡ, bảo ban, bão bùng, vất vả, đả đớt, đỡ đần, mở mang, lưỡng lự, ngất ngưởng,…

Tôi còn làm thơ (thơ con cóc) bắt học trò học thuộc lòng để chúng học chính tả hỏi/ngã, như sau:

             Không-sắc-hỏi, gọi là thanh đứng,
             Huyền-nặng-ngã, quả thực thanh ngang.
             Hai bên đối chọi rất rõ ràng:
             Ngang vốn nằm dài viết dấu ngã;
             Đứng thẳng, dấu hỏi dễ gì quên.

                                         *

             Thí dụ có nhiều lắm ai ơi:
             Ngả-nghiêng như té nằm tới nơi,
             Vậy mà viết hỏi, vì thanh đứng;
             Dửng-dưng đâu phải chữ lạ lùng,

Viết hỏi dửng, cũng tại dưng sau.
Em viết ỡm-ờ cùng màu-mỡ,
Viết ngã, bởi dấu huyền sau trước.
             
Tuần sau, học trò khép nép trình với thầy là chữ vỏn vẹn không theo “luật” thanh đứng thanh ngang, vẹn dấu nặng, mà vỏn lại viết dấu hỏi.  Đứa khác lại trình chữ trơ trẽn cũng vậy, trơ không dấu, thanh đứng, mà trẽn lại dấu ngã, thanh ngang.  Tôi mỉm cười, cho đám trẻ biết đó là những cặp chữ ngoại lệ.  Rồi tôi cho bài tập về nhà làm: “Tìm những cặp chữ ngoại lệ về thanh đứng/thanh ngang”  Tôi “dễ dãi” cho chúng hỏi cha mẹ, và lật tìm trong từ điển.  Chúng lần lượt đem vào lớp những chữ ngoại lệ, và tiếp tục bổ sung danh sách nầy cho đến cuối niên học.  Học trò và luôn cả thầy giáo cùng nhau lo học nhớ những chữ ngoại lệ:  vỏn vẹn, trơ trẽn, ễnh ương, đối đãi, nài nỉ, ve vãn, viển vông, riêng rẽ, sành sỏi, minh mẫn, mềm mỏng, ngoan ngoãn, niềm nở…
 
Tôi còn chỉ cách cho học trò ứng dụng qui tắc thanh đứng/thanh ngang đối với một số chữ lẻ, tức chữ đơn, chưa có gì hỗ trợ để viết đúng hỏi/ngã.  Gặp những chữ chưa có cặp có đôi, thì cố tìm chữ láy, chữ đệm ghép vào cho có cặp rồi áp dụng qui tắc hài thanh.  Thí dụ gặp chữ kỹ/kỷ, nếu nghĩa trong câu cho phép ghép được với càng thành kỹ càng thì kỹ dấu ngã; chữ rảnh ghép được với rang thành rảnh rang, thì rảnh dấu hỏi.  Còn có cách tìm xem chữ cùng nghĩa với chữ chưa biết viết hỏi hay ngã thuộc thanh nào, để quyết định theo qui tắc hài thanh.  Thí dụ gặp chữ mảnh vải, chữ cùng nghĩa với mảnh là miếng, thanh đứng, vậy mảnh dấu hỏi.  Còn mãnh hổ, mãnh nầy có nghĩa là mạnh, thanh ngang, vậy mãnh dấu ngã.

Sau một vài tuần, có một trò hỏi tôi “Thưa thầy, gặp một chữ hỏi/ngã đứng một mình, em tìm không ra chữ ghép được với nó, thì làm sao viết đúng hỏi/ngã?”

Tôi trả lời tỉnh bơ làm cả lớp cười ồ: “Gặp trường hợp như vậy thì chỉ còn cách tra từ điển, để viết đúng hỏi/ngã!” 

Học trò cười ồ, vì nghĩ thầy nói giỡn.  Tôi phải nghiêm chỉnh cho chúng biết đó là sự thật.  Nhiều nhà văn coi trọng trách nhiệm khi gặp những chữ lạ làm mình mờ ớ về chính tả đều phải tra từ điển, kể cả chính tả hỏi/ngã.

Trước hành lang lớp tôi có tấm bảng “công cộng” để dạy chính tả cho toàn trường.  Ông Hiệu Trưởng cắt tôi lo viết hai câu văn vần hoặc văn xuôi có chứa 2 chữ gần đồng âm mà khác chính tả, trong đó có những chữ hỏi/ngã, cứ đầu tuần là thay câu mới, đại khái như sau đây:

Lỡ làng duyên kiếp, ngỡ ngàng hồng nhan.
Bông hoa rực rỡ, nhờ đất màu mỡ.
Ôm ấp nỗi niềm khổ đau trong cuộc sống nổi trôi.
Cứ vui vẻ lên, vẽ vời chi chuyện muộn phiền…

Tôi có đọc đâu đó biết được, người ta quan sát thấy những từ Hán Việt hỏi/ngã khởi đầu bằng các phụ âm sau đây: D, L, M, N, Ng, Nh, V thì viết dấu ngã, như diễm (lệ), lưỡng (lự), mỹ (mãn), (nam) nữ, (ngôn) ngữ, (thạch) nhũ,  vĩnh viễn, …

Còn lại là viết dấu hỏi, trừ một số ngoại lệ như sau:  hiện hữu, bằng hữu…, tuẫn tiết, bĩ cực, bãi nại, bãi chức,…

Mới đây, tôi đọc thấy trên diễn đàn Viện Việt Học cho biết Giáo Sư Nguyễn Tài Cẩn đặt ra một câu thiệu để giúp mình nhớ như một quy tắc hỏi/ngã: “Mình Nên Nhớ Viết Là Dấu Ngã”  Nhớ câu thiệu nầy là nhớ các phụ âm đầu M, N, Nh, V, L, D, Ng. 

G/s NTC có nêu ra 24 chữ ngoại lệ viết dấu ngã:  Kỹ (kỹ thuật, kỹ nữ), Bãi (bãi chức, bãi khoá), Bĩ (bĩ cực, vận bĩ), Hữu (bằng hữu, hữu ích, hữu khuynh), Phẫu (giải phẫu), Cữu (linh cữu), Tiễn (tiễn biệt, tống tiễn, hoả tiễn), Tiễu (tiễu trừ, tiễu phỉ), Trẫm, Trĩ (ấu trĩ, chim trĩ), Trữ (tích trữ), Huyễn (huyễn hoặc), Hỗ (hỗ trợ), Hãm (giam hãm), Đãng (phóng đãng, quang đãng), Quẫn (khốn quẫn, quẫn bách), Xã (xã hội), Hoãn (trì hoãn), Quĩ (quĩ tích, thủ quĩ), Suyễn (bệnh suyền), Cưỡng (cưỡng ép), Tuẫn (tuẫn nạn), Đễ (hiếu đễ), Sĩ (kẻ sĩ, văn sĩ)

Tôi có dạy học sinh cách viết chữ hỏi/ngã Hán Việt nầy, nhưng lúc đó tôi không biết câu thiệu của G/s. NTC.  Vả lại, học sinh tiểu học không phân biệt được từ Hán Việt và từ thuần Việt. (Ngay bây giờ, nhiều người trẻ Việt ở ngoại quốc cũng không phân biệt nổi tiếng Hán Việt và tiếng thuần Việt.).

Kế luận:  Đối với người Bắc có học, thì chữ hỏi/ngã cũng đơn giản như chữ sắc/huyền, không cần học gì hết cũng viết đúng, nếu có người nói và đọc đúng giọng Bắc.  Còn người Nam thì thật vất vả trong việc viết đúng chính tả hỏi/ngã.  Họ phải tìm cách phân loại chữ hỏi/ngã để đưa vào quy tắc nầy, quy tắc kia để học.  Họ không cho chữ hỏi/ngã mọc ra như rừng rậm, mà sắp xếp chữ hỏi/ngã thành như vườn cao su, có hàng ngũ dọc ngang, gom những chữ hỏi/ngã ngoại lệ vào một khu vực để “điểm danh” mà nhớ mặt, không cho vào khu vườn đã có trật tự.
Nhờ những công trình như vậy, nên những ai chịu khó quan tâm thì cũng viết trúng chính tả hỏi/ngã, không trúng 100%, thì cũng sai ở mức độ chấp nhận được.

Kính
Nguyễn Phước Đáng.

Sưu tầm

Lên trên Xem TTVN's Thông tin cá nhân Tìm những bài viết khác của TTVN
 
thuckhuyadaysom
Thành viên mới
Thành viên mới
Avatar

Ngày gia nhập: 07/07/07
Giới tính:
Trạng thái:
Bài viết: 16
Tiền: 34$
Địa chỉ e-mail: Gửi mail
Yahoo! IM: Không cho biết
Sinh nhật: Không cho biết
Cảnh cáo: (0%)
Minus 1 warningCurrent warnlevel: 0%Add 1 warning
Ngày gửi: 03/09/07 lúc 23:24 | IP Logged Trích dẫn thuckhuyadaysom

Thưa anh Phước Đáng, nếu anh đưa ra nguyên tắc trên, nếu tôi thấy đúng thì tôi phải nói là: PHÃI RỒI, hay là PHẢI RỒI ???

Lên trên Xem thuckhuyadaysom's Thông tin cá nhân Tìm những bài viết khác của thuckhuyadaysom
 
Phi Tuấn Hùng
Thành viên mới
Thành viên mới


Ngày gia nhập: 29/11/09
Giới tính:
Đến từ: Vietnam
Trạng thái:
Bài viết: 1
Tiền: 2$
Địa chỉ e-mail: Gửi mail
Yahoo! IM: Không cho biết
Sinh nhật: Không cho biết
Cảnh cáo: (0%)
Minus 1 warningCurrent warnlevel: 0%Add 1 warning
Ngày gửi: 29/11/09 lúc 21:21 | IP Logged Trích dẫn Phi Tuấn Hùng

thuckhuyadaysom viết:

Thưa anh Phước Đáng, nếu anh đưa ra nguyên tắc trên, nếu tôi thấy đúng thì tôi phải nói là: PHÃI RỒI, hay là PHẢI RỒI ???


Chào anh,
Tôi người miền trung, cũng mới được đọc các quy luật này và đang áp dụng kiểm chứng.
Theo tôi, chữ "Phải/phãi rồi" không phải là từ hán việt, và cũng không phải là từ láy trong nhóm từ thuần việt nên 2 từ này không liên quan nhau theo các quy luật trên. Từ "Phải/Phãi" theo tôi vì có thể đổi thanh "Phai, Phái" nên theo quy luật "Ngang - Hỏi - Sắc" thì là dấu hỏi: "Phải rồi".
Rất mong ai biết chỉ giúp.
Cám ơn.
Lên trên Xem Phi Tuấn Hùng's Thông tin cá nhân Tìm những bài viết khác của Phi Tuấn Hùng
 
sharingsmile
Thành viên mới
Thành viên mới
Avatar

Ngày gia nhập: 25/03/11
Giới tính:
Đến từ: Vietnam
Trạng thái:
Bài viết: 1
Tiền: 2$
Địa chỉ e-mail: Gửi mail
Yahoo! IM: Không cho biết
Sinh nhật: Không cho biết
Cảnh cáo: (0%)
Minus 1 warningCurrent warnlevel: 0%Add 1 warning
Ngày gửi: 25/03/11 lúc 16:36 | IP Logged Trích dẫn sharingsmile

Phi Tuấn Hùng viết:
[QUOTE=thuckhuyadaysom]

Thưa anh Phước Đáng, nếu anh đưa ra nguyên tắc trên, nếu tôi thấy đúng thì tôi phải nói là: PHÃI RỒI, hay là PHẢI RỒI ???


Chào anh,
Tôi người miền trung, cũng mới được đọc các quy luật này và đang áp dụng kiểm chứng.
Theo tôi, chữ "Phải/phãi rồi" không phải là từ hán việt, và cũng không phải là từ láy trong nhóm từ thuần việt nên 2 từ này không liên quan nhau theo các quy luật trên. Từ "Phải/Phãi" theo tôi vì có thể đổi thanh "Phai, Phái" nên theo quy luật "Ngang - Hỏi - Sắc" thì là dấu hỏi: "Phải rồi".
Rất mong ai biết chỉ giúp.
Cám ơn.

Người Bắc phát âm lên giọng hay xuống giọng gì thì chữ quốc ngữ phải viết y chang như vậy!

Ai có thẩm quyền quyết định hỏi ngã?

Một ngôn ngữ hay chữ viết muốn được phổ thông thì trước tiên là phải dễ học, dễ nhớ, lâu quên, sắc tộc nào nói cũng nói được, có thể nói nhanh, bắt chước dễ dàng như tiếng Anh tiếng Pháp.

Ngôn ngữ phong phú là do từ chính xác, rõ ràng, cấu trúc mạch lạc, chứ không phải là do sử dụng hỏi ngã quá phức tạp, gây phiền phức cho hơn 70% tổng số dân của một nước.

Tóm lại, theo tôi thì cứ sử dụng dấu hỏi tất như người miền Nam là hay nhất.

sharingsmile- 0914037178

Lên trên Xem sharingsmile's Thông tin cá nhân Tìm những bài viết khác của sharingsmile
 

Nếu bạn muốn trả lời thì trước tiên bạn phải đăng nhập
Nếu chưa đăng ký thì bạn hãy đăng ký

  Trả lời bài viếtGửi bài viết mới
Xem trang in Xem trang in

Mục lục
Bạn không thể tạo đề tài mới
Bạn không thể trả lời bài viết
Bạn không thể xoá bài viết bạn đã gưi
Bạn không thể sửa bài viết bạn đã gửi
Bạn không thể tạo bình chọn
Bạn không thể bình chọn




Nội dung và quan điểm của những bài viết trên trang web này thuộc về tác giả. Vinanet.dk không chịu trách nhiệm về nội dung cũng như quan điểm của bài viết.
Email: Vinanetadmin@gmail.com
 

  HOT LINKS       

Benzinpriser
Akut-hjælp
Midttrafik
Linkworld.dk
Valuta   Tỷ giá
Bilbasen
Århus.dk
Home.dk
Borger.dk
Boligportal.dk
Guide.dk
Den Blå Avis
TV-Guide
GulOgGratis
Bibliotek
TestDinHastighed
Postdanmark
DenDanskeBank
Finfo
Team viewer
DivShare
CountryCodes
TV other languages
Dailigmotion
Time-Weather
Ebay
Youtube
Imageshack
eTilbudsavis
Veoh.com
4shared
Scribd
Keepvid
Archive.org
Authorstream
Esnips
Unikey 4.0
PhôngChữ
MediaFire
Video4Viet
TV CôngGiáo
Hyperfileshare
VieTVusa
LittleSaigonTV
VietPho TV
3D album
TV PhậtGiáo
Rapidshare
NCT     mp3.zing
Tixpod