Hiển thị danh sách thành viênThành viên  Thư kýThư ký  Sự kiệnSự kiện  Đăng kýĐăng ký  Đăng nhậpĐăng nhập
Một Thoáng Suy Tư (bài viết của Ng. Trọng Lưu)
 Vinanet forum : Một Thoáng Suy Tư (bài viết của Ng. Trọng Lưu)
Tiêu đề Chủ đề: Tự hào là người Việt Nam - Nguyễn Trọng Lưu Trả lời bài viếtGửi bài viết mới
Tác giả
Nội dung << Chủ đề trước | Chủ đề kế tiếp >>
vninfo
Nhóm thông tin
Nhóm thông tin
Avatar

Ngày gia nhập: 05/11/06
Giới tính:
Trạng thái:
Bài viết: 500
Tiền: 1010$
Địa chỉ e-mail: Gửi mail
Yahoo! IM: Không cho biết
Sinh nhật: Không cho biết
Cảnh cáo: (0%)
Minus 1 warningCurrent warnlevel: 0%Add 1 warning
Ngày gửi: 08/08/10 lúc 15:58 | IP Logged Trích dẫn vninfo

Tự hào là người Việt Nam

 Nguyễn Trọng Lưu

Nói với anh chị em trẻ người Việt đang tha hương  nơi hải ngoại, thiết tưởng câu ”Việt Nam, Việt Nam nghe tự vào đời, Việt Nam hai câu nói trên vành môi, Việt Nam nước tôi, Việt Nam, Việt Nam tên gọi là người, Việt Nam hai câu nói sau cùng khi lìa đời” trong bài hát ”Việt Nam, Việt Nam” - mà đã có lúc được đề nghị dùng làm quốc ca - là câu nói gói trọn ý nghĩa cho tình yêu quê hương và cho niềm tự hào là người Việt Nam.

Bởi nếu không tự hào là người Việt Nam, thì chúng ta sẽ không nhận ra được căn tính của mình và từ đó luôn mang mặc cảm tự ty về dân tộc mình, để rồi đi đến chỗ vong bản, ngoại lai, mất gốc. Chính vì thế tôi muốn cùng với anh chị em nguời trẻ đi tìm ý nghĩa sâu ẩn trong danh xưng ”Việt Nam” và cả trong ngôn ngữ, để anh chị em và tôi, lúc nào chúng ta cũng có thể tự hào là người Việt Nam.


1. Biểu tượng ”Tiên Rồng””trống đồng” qua triết lý ”Việt Nho”

Trước hết chúng ta hãy tìm ý nghĩa ”Việt Nam” trong triết lý ”Việt  Nho” Biểu tượng ”Tiên Rồng”

Theo Linh Mục triết gia Lương Kim Định (1915-1997) - mà tôi được hân hạnh thụ huấn thày từ năm 1972 -1975 tại Đại  Học Thụ Nhân Đà Lạt - thì”Việt”có nghĩa là siêu việt mà đồng thời cũng là tên đại tộc đã tạo dựng nên văn hóa siêu việt mà tự nó đã là gốc rễ của ”Nho” - tức Khổng giáo trước đời Thanh. Chính vì thế mà Kim Định mới gọi triết lý an vitriết lý Việt Nho. ”Việt” vừa là Việt tộc, vừa là Việt Nam mà cũng là siêu Việt. Kim Định đưa ra khá nhiều bằng cớ như Hà Đồ Lạc Thư, phủ Việt, triết lý Ngũ Hành … -  mà ở đây tôi chỉ muốn nhấn mạnh đến biểu tượng ”Tiên Rồng””trống đồng” mà thôi.

Khác với nhiều quốc gia trên thế giới, - vật tổ - theo khảo cứu của Ėmile Durkheim (1858-1917) - trong ”Les formes élementaires de la vie religieuse”, Paris 1912, chỉ đơn thuần như gấu của Nga, gà trống của Pháp, voi của Ấn Độ, vật tổ của Việt Nam chúng ta lại là hai mà một, một mà hai - đó là vật biểu Tiên Rồng.  Tiên Rồng là kết hợp vô cùng thâm sâu mà ai trong chúng ta cũng đều biết qua huyền sử Lạc Long Quân lấy bà Âu Cơ đẻ ra bọc trăm trứng nở ra trăm con. Sau này khi lập quốc họ xưng mình là Hồng Bàng. ”Hồng”là chim thiên nga, đại diện cho sự trong trắng, tinh tuyền, siêu thoát. ”Bàng”là rồng, chỉ những chân lý thâm sâu phát sinh từ cõi u linh. Trong tâm thức ấy, người Việt đã đặt ”rồng” đứng đầu trong tứ linh: Long, Ly, Quy, Phượng -  và được biểu tượng cho nhà vua : long thể, long nhan, long sàn, long xa… Cha ông ta ngày xưa cũng lấy ”rồng” đặt tên cho các địa danh như sông Cửu Long, thành Thăng Long, núi Bửu Long. Điều đó có nghĩa là ngay từ thuở xa xưa dân ta đã dược sinh ra và bao bọc trong  tình tiên rồng - tức triết lý âm dương - mà ngày nay vẫn còn được thể hiện qua bánh chưng bánh dày, một vuông một tròn, tạo nên một thế cân bằng thống nhất, hòa hợp toàn diện bất khả ly.


             

Trống đồng Ngọc Lũ

Tục truyền rằng vua Hùng Vương, trước khi phân tán anh em đi khắp bờ cõi, đã truyền đúc 1600 trống đồng để làm tích tộc và điển chương thống nhất cho Việt tộc. Việt tộc córất nhiều loại trống: về chất loại, có trống đất, trống gỗ, trống đồng; về công dụng, có trống cầu mưa, trống sấm, trống trận và trống cầm canh. Nhưng tiếc thay, theo chính sử thì năm 43, Mã Viện sang đánh Trưng Vương đã ra lệnh tịch thu hết trống đồng mang về Trung quốc nên chỉ còn lại rất ít - mà dựa theo sử gia Nguyễn Khắc Ngữ - chỉ còn tìm được rải rác tại Thanh Hoá, Hà Đông,  Bắc Ninh, Cao Bằng, Nghệ An, Thủ Dầu Một, Kon Tum  - tất cả là 55 cái. Về sau trong thập niên 1885-1895, khi người Pháp khi đô hộ nước ta mới thấy giá trị lịch sử của trống đồng nên mới cho lệnh tìm kiếm khắp nơi, mới chuộc lại được một số trống đồng hiện nằm trong các viện bảo tàng tại Paris và Vienne.

Nhưng điều mà tôi muốn nói ở đây là hồn nước trên mặt trống qua những nét đặc trưng của trống đồng Ngọc Lũ, hiện được giữ trong trường Viễn Đông Bác Cổ Hà Nội.  Trống này cao 0,63 m, đường kính 0,86 m được trang trí bằng các hình vẽ cả ở trên mặt trống lẫn tang trống.

Hồn nước đây bao hàm tất cả ý nghĩa các yếu tố lập quốc, bảo quốchưng quốc. Chính giữa mặt trống là hình ngôi sao 14 cánh, chỉ mặt trời sáng - ứng với quốc hiệu Xích Quỷ - là sự bừng sáng của ông trời hay tạo hóa. Con người Việt tộc là do ánh sáng của trời tác động, nên hùng mạnh và mãi mãi trường tồn.

 

Ở trong ba vòng trang trí của mặt trống, chúng ta thấy rất nhiều hình chim cỡ lớn cỡ nhỏ, lẫn với người - đặc biệt có người mặc lốt chim - chim ”hồng”, hay chim thiên nga như đã nói trên. Mà chim là loài đẻ trứng, tức có ý nói đến bà Âu Cơ, là hiện thân của chim Hải Âu, đẻ ra trăm trứng. Như vậy, những hình này nhắc đến sự xuất sinh của Việt tộc: bay cao, bay xa và luôn luôn  thăng tiến.

 


2. Hồn Lạc Việt qua ”triết lý tam tài”

Theo tư liệu của Lm. Vũ Đình Trác - là người cách đây nhiều năm đã đi tiên phong trong việc hình thành nền thần học Việt Nam dựa trên triết lý tam tài - thì cuốn ”Bách Việt Tiên Hiền Chí” là tập sách quý trong bộ Lĩnh Nam Dị Thư của Trung Hoa, do Âu Đại Nhâm, tự Trịnh Bá, đời Minh biên soạn. Đây là một trong những bộ sách căn bản cho các nhà khảo cổ và nhân chủng muốn tìm hiểu cội nguồn văn hóa Việt Nam - trong đó tác giả nói về 120 hiền triết Bách Việt - trong đó có nhiều nhân vật quen thuộc như Phạm Lãi, Chu Mãi Thần, Lý Tiến, Vương Sung, Phùng Dung, Trương Trọng, Vi Thện Đạo, Mạnh Thường, Tạ Di Ngô

Các tiên hiền này đã nói đến rất nhiều về triết lý tam tài, triết lý âm duơng, đạo sống quân tử và  triết lý nông nghiệp … của đại việt tộc - thời đó làm chủ suốt miền Nam Giang - ngày nay là cả miền đông Trung Quốc và bắc Việt Nam. Đã có hơn mười việt tộc bị đồng hóa với Hán Tộc, chỉ trừ Lạc Việt  tự cường không bị mai một mà tồn tại thành nước Việt Nam. 

Sở dĩ Lạc Việt tồn tại mà không bị mai một vì Lạc Việt sống triết lý tam tài. Thực ra triết lý tam tài bàng bạc trong khối viễn đông - nhưng người Trung Hoa trình bày tam tài với tính cách thực dụng hơn là triết lý trong cuốn Tam Tài Đồ Hội, liệt kê các hiện tượng về thiên văn, địa văn và nhân văn - còn người Nhật trình bày trong Tam Tài Tạp Biện nói một cách chung chung về nhân sinh quan mà thôi. Nhưng Lạc Việt đã dùng tam tài Thiên, Địa, Nhânlà ba căn cơ cho thiên đạo, địa đạo vả nhân đạo mà con người là thiên địa chi đức. Con người là chủ nhân ông trong vũ trụ, được đất trời che chở -“thiên phú địa tái”. Con người chỉ sống trọn vẹn nhân đạo khi tuân theo thiên lý và đạo tự nhiên của đất. Mà một khi sống theo ý trời, thì trời cũng theo ý ta - như lời đã nói ”thiên bất phụ hảo tâm nhân”. Phải chăng đó cũng là ý nghĩa mà sau này Khổng Tử nói đến qua câu ”tri thiên mệnh” ?

3. Cái hay của tiếng Việt

Ngoài hồn Việt thì chúng ta cũng không thể không nói đến ngôn ngữ Việt Nam.

Tôi không muốn truy tầm về lịch sử tiếng Việt ở đây, nhưng chỉ muốn nhấn mạnh đến một vài cái hay của tiếng Việt, mà nếu đem so sánh với những ngôn ngữ tôi biết, thực không có ngôn ngữ nào sánh nổi.  Đành rằng mỗi ngôn ngữ có những cái hay riêng, nhưng tiếng Việt rất giàu âm thính mà lại có một cách cấu tạo tự ngữ rất linh động, uyển chuyển với một ngữ pháp vô cùng độc đáo.

Đọc bốn câu 53-56 trong truyện Kiều của Nguyễn Du,

Nao nao dòng nước uốn quanh

Nhịp cầu nho nhỏ, cuối ghềnh bắc ngang,

Sè sè nấm đất bên đường,

Dầu dầu ngọn cỏ, nửa vàng nửa xanh

thì chúng ta thấy ngay cái nhịp chảy băn khoăn, khắc khoải của dòng nước nhỏ, uốn lượn quanh co, bên cạnh những ngọn cỏ mang một màu sắc tuyệt vời trộn lẫn vàng lẫn xanh.

Những tiếng ”rầu rĩ”, ”quạnh quẽ”, ”rũ rượi” làm cho ta cảm nghiệm ngay được những chán chường, mệt mỏi  -  nhưng những tiếng ”xốc vác”, ”hăng hái”, ”cười như nắc nẻ”, lại làm cho ta cảm thấy đầy nghị lực, thoải mái.

Ngoài ra ngữ pháp của tiếng Việt là ngữ pháp đặt xuôi, chẳng hạn chúng ta nói ”cái xe mới tinh”, ”con bò đang gặm cỏ” … nhưng khi cần làm nổi bật ý nghĩa của điều muốn nói, thì nhà văn lại hay dùng phương pháp nghịch đảo: một từ đáng lý phải đứng sau, lại được đưa lên trước, như trong truyện Hoa Tiên:

”Bóng sân trăng hãy còn cầm,

Nỉ non vạn lá, âm thầm trách hoa

Nhởn nhơ dáng Nguyệt còn xa”

Những tiếng ”bóng sân”, ”nỉ non”, ”âm thầm”, ”nhởn nhơ” đáng lý phải đứng ở cuối câu, nhưng lại dược đưa lên trước để làm cho những nét mô tả được thêm linh động.

Thêm vào đó là những kiểu nói ngoa ngữ - tức cách dùng những từ ngữ nói lên những điều không thể xảy ra - để làm nội bật ý nghĩa tàng ẩn đàng sau :

”Bao giờ cho chuối có cành,

 Cho sung có nụ, cho hành có hoa

 Bao giờ chạch đẻ ngọn đa,

 Sáo đẻ dưới nước thì ta lấy mình

 Bao giờ cây cải làm đình,

 Gỗ lim thái  ghém, thì mình lấy ta”

Tiện đây tôi cũng muốn nhắc đến một hình thức văn thơ đặc biệt chỉ tìm thấy trong tiếng Việt, đó là ”câu đối”. Chắc ai cũng biết và nhớ đến hình ảnh của các ông đồ nho viết câu đối tết cho dân chúng mang về nhà thuởng xuân, trong bài thơ ”Ông đồ” của Vũ Đình Liên.

Nhưng câu đối không chỉ được dùng vào dịp tết, mà còn  được viết vào những dịp thăng quan tiến chức, hay khi khóc nguời quá cố. Cái hay của câu đối là ý nghĩa sâu ẩn được diễn tả qua các từ ngữ dùng vừa đối chọi âm thính, vừa đối chọi ý nghĩa - chẳng hạn câu đối cụ Tam Nguyên Yên Đổ làm cho vợ người bán thịt heo khóc chồng như sau :

”Tứ thời bát tiết canh chung thủy,

Ngọn liễu đôi bồ dục điểm trang”

Cái hay là ở chữ ”bát tíết canh” ”đôi bồ dục”: ”bát tiết canh” vừa có nghĩa là quanh năm mà cũng có nghĩa là món tiết canh, còn ”đôi bồ dục” vừa diễn tả hòm chứa đồ dùng của người đàn bà lại vừa nói đến quả thận. Thật tuyệt vời!

Ấy là chưa kể đến biết bao thứ dân ca, như hát trống quân, hát xẩm , hát quan họ, hát ghẹo, hát ví, hát giặm, hát dân chài, hát ru em, vè, hò Huế, và các điệu lý, hò, hát và nói của miền Nam - vì thế tôi mới nhận định rằng chắc không có ngôn ngữ nào hay hơn tiếng Việt được.

Tự hào là người Việt Nam

Ngày nay một số người - trong đó cũng có nhiều anh em giới trẻ - vẫn còn quan niệm rằng văn hóa Việt Nam không có gì đáng kể, và như vậy chẳng có gì đáng để tự hào là người Việt Nam!

Nhưng thực ra, nếu nghiên cứu thấu triệt mới thấy rằng hồn Việt là  một tâm văn hóa cao siêu và thực tiễn, mà theo triết gia Lương Kim Định, đã trải dài từ Thái Bình Dương sang tận Mỹ Châu, tự Alaska qua Vancouver xuyên qua Mexicô (Astec, Maya) cho tới Peru, bao quanh cả Ấn Độ rồi đi vào Ai Cập và tới Châu Âu (”Gốc rễ Triết Việt”, trang 15, nxb. An Việt, Houston)

 Theo thiển ý của chúng tôi, hồn Lạc Việt sẽ chống được những phong ba bão táp của những ý thức hệ phi nhân, của những thể chế độc tài - vì ngôi nhà Việt Nam đã được dựng xây trên việc tu thân, lòng nhân và sự cộng tác chặt chẽ giữa các thế hệ từ những việc của ngày thường.

 Hiểu được như thế, mới thấy niềm tự hào là người Việt Nam.

Lên trên Xem vninfo's Thông tin cá nhân Tìm những bài viết khác của vninfo
 

Nếu bạn muốn trả lời thì trước tiên bạn phải đăng nhập
Nếu chưa đăng ký thì bạn hãy đăng ký

  Trả lời bài viếtGửi bài viết mới
Xem trang in Xem trang in

Mục lục
Bạn không thể tạo đề tài mới
Bạn không thể trả lời bài viết
Bạn không thể xoá bài viết bạn đã gưi
Bạn không thể sửa bài viết bạn đã gửi
Bạn không thể tạo bình chọn
Bạn không thể bình chọn




Nội dung và quan điểm của những bài viết trên trang web này thuộc về tác giả. Vinanet.dk không chịu trách nhiệm về nội dung cũng như quan điểm của bài viết.
Email: Vinanetadmin@gmail.com
 

  HOT LINKS       

Benzinpriser
Akut-hjælp
Midttrafik
Linkworld.dk
Valuta   Tỷ giá
Bilbasen
Århus.dk
Home.dk
Borger.dk
Boligportal.dk
Guide.dk
Den Blå Avis
TV-Guide
GulOgGratis
Bibliotek
TestDinHastighed
Postdanmark
DenDanskeBank
Finfo
Team viewer
DivShare
CountryCodes
TV other languages
Dailigmotion
Time-Weather
Ebay
Youtube
Imageshack
eTilbudsavis
Veoh.com
4shared
Scribd
Keepvid
Archive.org
Authorstream
Esnips
Unikey 4.0
PhôngChữ
MediaFire
Video4Viet
TV CôngGiáo
Hyperfileshare
VieTVusa
LittleSaigonTV
VietPho TV
3D album
TV PhậtGiáo
Rapidshare
NCT     mp3.zing
Tixpod